HGS ile korunan alan girişi: 30 gün, GİGS, KİGS ve ceza

Serbest geçiş sistemi kurulu bir korunan alana HGS etiketli aracınızla girdiğinizde giriş ücreti HGS hesabınızdan otomatik çekilir; bakiyeniz yetersizse ya da etiketiniz yoksa giriş tarihinden itibaren 30 gün içinde cezasız ödeme yapabilirsiniz. 30 gün içinde ödenmeyen girişler için idari para cezası tutanağı düzenlenir. Bu kurallar Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün (DKMP) 2026 tarife uygulama usul ve esaslarında (Ek-21) yer alır. Cezanın oranıyla ilgili önemli bir güncelleme var: Ek-21 metni cezayı giriş ücretinin on katı olarak yazsa da dayanağı olan 2873 sayılı Kanun Ek Madde 1 Mart 2026'da değiştirildi ve oran dört katına indi. Aşağıda sistemi adım adım açıklıyoruz.

Serbest geçiş sistemi nedir?

Bazı korunan alanlarda giriş, bariyersiz bir sistemle yapılır: araçlar HGS etiketiyle, yayalar TRKART ile ödeme yapar. Ek-21, bu sistemin "kurulu olduğu korunan alanlar" için ayrı bir tahsilat usulü tanımlar. Hangi alanlarda sistemin kurulu olduğu Ek-21'de listelenmez; gideceğiniz alanın ödeme yöntemini müdürlükten öğrenin.

Giriş ücretinin kendisi değişmez: ücret, diğer alanlarda olduğu gibi alanın alt bölgesine, kategorisine ve aracınızın sınıfına göre belirlenir. Tarifeyi milli park giriş ücretleri rehberinde ve ücretler sayfasında bulabilirsiniz.

Araçlar: HGS ile ödeme

Ek-21 araç girişleri için üç durum tanımlar:

1. HGS etiketi var, bakiye yeterli: Ücret, giriş tarihi itibarıyla HGS hesabından tahsil edilir.
2. HGS etiketi var, bakiye yetersiz: Giriş tarihinden itibaren 30 gün içinde HGS hesabına yapılacak yüklemeden ücret otomatik tahsil edilir.
3. HGS etiketi yok (Türkiye ya da yabancı plakalı): Araç plakasıyla hgsmusteri.ptt.gov.tr adresindeki "milli parklar ödeme" bölümünden, giriş tarihinden itibaren 30 gün içinde cezasız online ödeme yapılabilir.

Yabancı plakalı araçlar ve yabancı ziyaretçiler

Ek-21, HGS etiketi bulunmayan yabancı plakalı araçlar için de aynı online ödeme yolunu tanımlar: plaka üzerinden, giriş tarihinden itibaren 30 gün içinde cezasız ödeme. Ücret tarafında ise ayrı bir kural vardır: Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmayan ziyaretçilerin araçla girişlerinde, araçtaki her kişi için yabancı şahıs ücreti uygulanır ve ayrıca araç ücreti alınmaz. Yabancı şahıs ücreti, alanın şahıs giriş ücretinin en az 5, en fazla 10 katı olarak saha bazında belirlenir. Yabancı misafirlerle seyahat ediyorsanız bu farkı bütçenize ekleyin.

Yayalar: TRKART ile ödeme

• TRKART sahibi ziyaretçilerin giriş ücreti TRKART bakiyesinden tahsil edilir.
• TRKART sahibinin bakiyesi yetersizse tahsilat kredi kartından yapılır.

Ödenmeyen girişler: GİGS ve KİGS

Ücreti tahsil edilemeyen araçlar için Ek-21 iki aşamalı bir süreç öngörür.

Geçici İhlal Geçiş Sistemi (GİGS)

Ücreti tahsil edilemeyen araç, giriş tarihinden itibaren 30 gün boyunca GİGS kapsamına alınır. Bu süre içinde araç sahibi, gecikme zammı ya da faiz uygulanmadan, HGS yüklemesiyle ya da PTT'nin online ödeme sayfasından ücreti öder. Bu süre, cezasız ödeme süresidir.

Kesin İhlal Geçiş Sistemi (KİGS)

30 günlük cezasız süre içinde ücreti tahsil edilemeyen araçlar KİGS'e alınır. Ek-21'e göre bundan sonraki adımlar şöyledir:

1. Bölge Müdürlüğü, KİGS'e alınma tarihinden itibaren 5 iş günü içinde 2873 sayılı Kanun Ek Madde 1'e dayanan idari para cezası tutanağı düzenler.
2. Tutanak, 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre araç sahibine tebliğ edilir.
3. Tebliğden sonraki 30 gün içinde ceza, idarenin belirttiği hesaba gecikme zammı ya da faizi olmadan ödenir.
4. Bu 30 gün içinde peşin ödeme yapılırsa 5326 sayılı Kabahatler Kanunu md. 17/6 gereği %25 indirim uygulanır.
5. Ödenmezse, sürenin dolmasından sonraki 5 iş günü içinde ceza 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında takip için vergi dairesine bildirilir.

KİGS'e alınan araç sahibi, tutanak düzenlenmeden önce de rızaen ödeme yapabilir; bu durumda da peşin ödemeye %25 indirim uygulanır.

Ceza oranı: on katı mı, dört katı mı?

Bu konuda iki resmî metin farklı rakam veriyor:

• Ek-21 (onay tarihi 19.02.2026): Tutanağın, "giriş ücretine ilave olarak giriş ücretinin on katı tutarında idari para cezası" için düzenleneceğini yazar ve bunu 2873 sayılı Kanun Ek Madde 1'e dayandırır.
• 2873 sayılı Kanun Ek Madde 1'in güncel metni: Genel Müdürlükçe işletilen yerlerde giriş ücretini ödemeden girdiği tespit edilenlere "giriş ücretinin dört katı tutarında" idari para cezası verileceğini söyler. Mevzuat bilgi sistemindeki dipnota göre bu ibare 11 Mart 2026 tarihli 7576 sayılı Kanunun 12. maddesiyle "on katı"ndan "dört katı"na değiştirilmiştir; değişikliğin yürürlük tarihi 19 Mart 2026'dır.

Ek-21, kanun değişikliğinden önce onaylandığı için eski oranı içeriyor. Kanun, uygulama esaslarından üstün olduğundan 19 Mart 2026'dan sonraki girişler için yürürlükteki oranın dört katı olması beklenir. Size tebliğ edilen tutanakta hangi tutarın yazdığını kontrol edin; tutar hakkında sorunuz varsa ilgili Bölge Müdürlüğüne başvurun.

Örnek hesap (güncel kanun metnine göre)

Aşağıdaki tabloda otomobil girişi için giriş ücreti, dört kat idari para cezası ve cezanın %25 indirimli peşin tutarı gösterilmiştir. Ek-21 metni cezanın giriş ücretine ilave olarak alınacağını belirttiğinden giriş ücreti ayrı sütunda verilmiştir.

Park	Otomobil girişi (2026)	Dört kat ceza	Cezanın %25 indirimli peşin tutarı
Gökçetepe Tabiat Parkı	255 TL	1.020 TL	765 TL
Musaözü Tabiat Parkı	225 TL	900 TL	675 TL
Sıklık Tabiat Parkı	195 TL	780 TL	585 TL
Kovada Gölü Milli Parkı	165 TL	660 TL	495 TL
Belen Geçidi Tabiat Parkı	165 TL	660 TL	495 TL
Honaz Dağı Milli Parkı	150 TL	600 TL	450 TL

Bu parkların serbest geçiş sistemine dahil olup olmadığı kaynaklarda yazmaz; tablo yalnızca hesap yöntemini göstermek içindir. Park sayfaları: Gökçetepe Tabiat Parkı, Musaözü Tabiat Parkı, Sıklık Tabiat Parkı, Kovada Gölü Milli Parkı, Belen Geçidi Tabiat Parkı, Honaz Dağı Milli Parkı.

İmtiyaz sahipleri için süreler

İmtiyaz grubundaki ziyaretçiler (Bakanlık personeli, harp malulü ve gaziler, engelliler ve şehit yakınları gibi) serbest geçiş alanlarında da ücretsiz girer; ancak belgelerini girişte gösteremedikleri için Ek-21 ayrı süreler tanımlar:

Belgeyi iletme zamanı	Sonuç
Girişten itibaren 15 gün içinde	Tahsil edilen ücret iade edilir; GİGS kaydı silinir; ücretsiz geçişe tanımlanırsınız
15 günden sonra, 30 gün dolmadan	Tahsil edilen ücret iade edilmez; tahsil edilmemişse cezasız tahsil edilir; ücretsiz geçişe tanımlanırsınız
30 gün geçtikten sonra	Tahsil edilen ücret iade edilmez; tahsil edilmemişse idari para cezası tutanağındaki cezalı tutar üzerinden tahsil edilir

Belgeler, alanın yönetiminden sorumlu Doğa Koruma ve Milli Parklar Müdürlüğüne ya da Milli Park Müdürlüğüne elden, postayla ya da e-postayla (dkmp@milliparklar.gov.tr) iletilir. Hangi belgelerin imtiyaz sağladığını ücretsiz ve indirimli giriş rehberinde anlattık.

İtiraz ve düzeltme

Serbest geçiş alanına giren ziyaretçiler, kendilerinden tahsil edilen ya da borç olarak görünen ücretlere ilişkin her türlü itiraz ve düzeltme talebini, giriş tarihinden itibaren 15 gün içinde alanın bağlı olduğu müdürlüğe dilekçe ya da e-postayla iletebilir. Örneğin araç sınıfınız yanlış algılandıysa ya da aynı gün içindeki ikinci girişiniz için ayrıca ücret çekildiyse bu yolu kullanın. Ek-21'e göre giriş ücretleri takvim günü üzerinden bir kez alınır.

Kısa kontrol listesi

1. HGS bakiyeniz girişten önce yeterli mi?
2. HGS etiketiniz yoksa 30 gün içinde PTT'nin "milli parklar ödeme" sayfasından ödeme yaptınız mı?
3. İmtiyaz sahibiyseniz belgenizi 15 gün içinde müdürlüğe ilettiniz mi?
4. Yanlış bir tahsilat varsa 15 gün içinde itiraz ettiniz mi?
5. Tutanak tebliğ edildiyse 30 gün içinde peşin ödeyerek %25 indirimden yararlanmayı düşündünüz mü?

Bütçenizi planlarken kamp bütçesi aracını kullanabilirsiniz.